81

       ມາລະຍາດແມ່ນການປະພຶດຂອງຄົນເຮົາ ມີການສະແດງອອກທາງກິລິຍາທ່າທາງ, ການປາກເວົ້າໃຫ້ຄົນອື່ນໄດ້ ເຫັນ. ມາລະຍາດຈະດີ ຫຼື ບໍ່ ຂຶ້ນຢູ່ກັບການຝຶກຝົນຕົນເອງ ຖ້າເຮົາມີມາລະຍາດດີ ຜູ້ທີ່ພົບເຫັນກໍຈະຍ້ອງຍໍຊົມເຊີຍ, ແຕ່ຖ້າເຮົາປະພຶດໂຕບໍ່ດີກໍຈະເຮັດໃຫ້ຄົນອື່ນຕີລາຄາວ່າເປັນຄົນບໍ່ມີມາລະຍາດ ບໍ່ຮູ້ຈັກຄວາມ, ຂາດການສຶກສາອົບຮົມທີ່ ດີ ໂດຍສະເພາະແມ່ຍິງ ຈຳເປັນຕ້ອງໄດ້ເອົາໃຈໃສ່ປະຕິບັດຕົນໃຫ້ເປັນຄົນມີມາລະຍາດ ເພາະມາລະຍາດທີ່ດີເປັນມູນ ເຊື້ອຂອງແມ່ຍິງລາວ ແລະ ແມ່ຍິງຍັງເປັນຜູ້ທີ່ໄດ້ພົວພັນກັບສັງຄົມຫຼາຍກວ່າຜູ້ຊາຍ. ດັ່ງນັ້ນ ໜັງສືພິມແມ່ຍິງລາວສະບັບ ນີ້ ໄດ້ນຳເອົາບາງຂໍ້ທີ່ບໍ່ຄວນປະພຶດໃນທີ່ສາທາລະນະມາຝາກທ່ານຜູ້ອ່ານໄດ້ຮັບຮູ້ ເພື່ອນຳໄປປະຕິບັດໃຫ້ເກີດປະໂຫຍດ ຕໍ່ຕົນເອງ ແລະ ຄົນອ້ອມຂ້າງ.

  1. ຫ້າມໃຊ້ນິ້ວມືແກະສິວຢູ່ໃບໜ້າ,ແກະຮູດັງ ຫຼື ຂີ້ຫູ.
  2. ຫ້າມຫັກນິ້ວມືຫຼິ້ນ, ເພາະທ່ານ ໝໍໄດ້ເວົ້າວ່າ: ຜູ້ທີ່ຫັກນິ້ວມືຕົນເອງຢູ່ສະເໝີ ເປັນໂລກຈິດຊະນິດໜຶ່ງ ຊຶ່ງເຮັດ ໃຫ້ເສຍບຸກຄະລິກພາບ ແລະ ອາດເປັນອັນຕະລາຍຕໍ່ ເສັ້ນເອັນ ແລະ ກ້າມຊີ້ນໄດ້.
  3. ຫ້າມຫຍຳ້ສິງກົມ (ເຂົ້າໜົມຊະນິດຫຍຳ້ທີ່ເປັນຢາງຍື ດ) ໃນທີ່ສາທາລະນະ ຫຼື ໃນເວລາທີ່ກຳລັງລົມກັບ ຜູ້ອື່ນຢູ່.
  4. ໃນເວລາຍ່າງຢູ່ຫົນທາງ ຫ້າມ ກິນຂອງກິນຊະນິດຕ່າງໆ, ຫ້າມຖິ້ມສິ່ງເສດ ເຫຼືອລົງໃນຖະໜົນຫົນທາງ ສິ່ງດັ່ງ ກ່າວເປັນ ສັນຍາລັກຂອງຄົນບໍ່ມີການສຶກສາ.
  5. ຢ່າລົມກັນສຽງດັງໃນໝູ່ເພື່ອນຝູງ, ໂດຍສະເພາະການໃຊ້ຄຳເວົ້າທີ່ບໍ່ສຸພາບເພາະເປັນການສ້າງຄວາມລຳ ຄານ ໃຫ້ແກ່ຄົນອື່ນ.
  6. ຫ້າມຖົ່ມນຳ້ລາຍ ຫຼື ຄາຍຂີ້ກະ ເຖີ່ໃສ່ຫົນທາງ.
  7. ຢ່າຍ່າງແກວ່ງແຂນ, ຂາ ຫຼື ເຕັ້ນໄປຕາມຫົນທາງ ເໝືອນຄົນເປັນພະຍາດ ທາງຈິດໃຫ້ເສຍບຸກຄະລິກພາບ.
  8. ເມື່ອລົມກັບຜູ້ໃຫຍ່ຢ່າງຶກຫົວ ຕອບຮັບ ຫຼື ແກວ່ງຫົວປະຕິເສດ ແຕ່ໃຫ້ໃຊ້ ຄຳເວົ້າທີ່ສຸພາບແທນ.
  9. ຢ່າຍ່າງຜ່ານໜ້າຜູ້ທີ່ກຳລັງລົມກັນ ໂດຍບໍ່ກ່າວຄຳຂໍໂທດ ຫຼື ກົ້ມໂຕລົງເພື່ອ ສະແດງຄວາມສຸພາບກ່ອນ.
  10. ຢ່າເອົາເຄື່ອງສຳອາງຂຶ້ນມາ ແຕ່ງໜ້າຢູ່ໂຕະອາຫານ ຫຼື ໃນລົດໂດຍສານສາທາລະນະ ເພາະຄົນອື່ນຈະ ເບິ່ງແບ ສົມ ເພດ ແລະ ລຳຄານ.
  11. ເມື່ອຮັບປະທານອາຫານຢ່າ ຈີ້ມແຂ້ວ ໂດຍບໍ່ເອົາມື ຫຼື ເອົາແພອັດປາກກ່ອນ ແລະ ຢ່າດູດເສດອາຫານທີ່ ຕິດຕາມເຟັນແຂ້ວໂດຍມີສຽງດັງ.
  12. ຢ່ານັ່ງຂາໄຂວ່ຫ້າງ ຕໍ່ໜ້າຜູ້ ໃຫຍ່ ຫຼື ຜູ້ອາວຸໂສ.
  13. ຢ່າຍື່ນຄໍໄປເບິ່ງໜັງສືທີ່ຜູ້ອື່ນກຳລັງອ່ານຢູ່ໃນທີ່ສາທາລະນະ ຫຼື ຖືໂອກາດໄປຍື້ເອົາເຄື່ອງຂອງຄົນອື່ນໂດຍບໍ່ ໄດ້ຮັບອະນຸຍາດກ່ອນ.
  14. ຢ່າອວດຮູ້, ເວົ້າຄັດຄໍ ຫຼື ເຮັດອັນໃດອັນໜຶ່ງ ໃຫ້ຄົນອື່ນອັບອາຍຂາຍໜ້າ ໂດຍເດັດຂາດ ເຖິງແມ່ນຈະມີເຫດ ຜົນສົມຄວນ ຫຼື ບໍ່ກໍຕາມ.
  15. ຢ່ານັ່ງເສີຍ ແລະ ບໍ່ລຸກຂຶ້ນໃຫ້ ແກ່ເດັກນ້ອຍ, ຜູ້ເຖົ້າ, ຄົນພິການ ຫຼື ແມ່ຍິງ

ທີ່ບໍ່ສາມາດຊ່ວຍເຫຼືອຕົນເອງໄດ້ ໃນລົດໂດຍ ສານ, ສະຖານທີ່ຜັກຜ່ອນ ອື່ນໆ.

  1. ຢ່າໃສ່ຊຸດນຸ່ງນອນໄປຍ່າງຕະ ຫຼາດ ຫຼື ສະຖານທີ່ທີ່ມີຄົນຫຼາຍ ເພາະຈະ ເຮັດໃຫ້ຄຸນຄ່າຂອງເຮົາຫຼຸດລົງ.
  2. ຢ່າລືມກ່າວຄຳວ່າ: ຂອບໃຈຕໍ່ຜູ້ທີ່ໃຫ້ເຄື່ອງ ຫຼື ຊ່ວຍເຮົາເຮັດອັນໃດອັນ ໜຶ່ງ ຫຼື ກ່າວຄຳວ່າ ຂໍໂທດŽ ຕໍ່ຜູ້ທີ່ເຮົາລ່ວງ ລະເມີດ ຫຼື ຍ່າງກາຍເວລາເຂົາເຈົ້າລົມກັນ.

      ມາລະຍາດເປັນສິ່ງທີ່ສຳຄັນໃນ ການດຳລົງຊີວິດຮ່ວມກັນຢູ່ໃນສັງຄົມ ສະແດງເຖິງການເຄົາລົບ, ໃຫ້ກຽດຊຶ່ງກັນ ແລະ ກັນການມີມາລະຍາດທີ່ດີປຽບດັ່ງຄົນເຮົໄດ້ນຸ່ງເຄື່ອງທີ່ງາມ, ສະອາດ ຊຶ່ງຈະເປັນສິ່ງທີ່ດີຕິດ ໂຕຄົນເຮົາຕະຫຼອດໄປ.

                                                                                                                                                                                                                                                                       ໂດຍ: ມີນາພອນ